Vorige week gaf wethouder Carlo Vankan antwoord op vragen van TV Valkenburg over de plotselinge vissterfte in de Geul, veroorzaakt door een stevige verontreiniging uit een silo op Belgisch grondgebied. Volgens Vankan (AB) had die lozing geen invloed gehad op de visstand richting Valkenburg. Vankan werd hierbij gesteund door leden van de Valkenburgse visclub, die, zo meldde hij, “exact weten hoe het met de populatie en de gezondheid van de vissen is gesteld, omdat ze er dagelijks mee bezig zijn.”

Navraag bij Edmond Staal, woordvoerder van Stichting Limburgs Landschap geeft een wat ander beeld van de situatie. “De wethouder spreekt voor Valkenburg, heb ik begrepen. Maar er is meer aan de hand. Van de bron tot de monding. Dus niet alleen naar de vervuilde plek kijken en dan denken dat de rest van de rivier er geen last van heeft. Het totale ecosysteem in de hele Geul is door die verontreiniging stevig vergiftigd”, aldus Staal. “Dat betekent dus een tekort aan zuurstof in het water waardoor de vissen niet meer aan hun voedsel kunnen komen. Geen voedsel betekent dus geen kans om te leven. Vandaar dus die massale sterfte in de gehele rivier.”

Zijtakken van de Geul zoals de Mechelderbeek, Selzerbeek, Eyserbeek en Gulp kennen die vervuiling niet en zijn dus in staat om op termijn weer schoon water in de Geul te laten stromen. “Dat water zuivert als het ware het totale water in de Geul. Essentieel voor het bodem- en microleven in elk water. Zolang dat niet in orde is, heeft het ook geen zin om nieuwe vissoorten uit te zetten. Zoiets kan niet. Eerst moet er een basis zijn waarbij alle vissen kunnen leven. Daarna kunnen er stap voor stap kleine vissoorten worden uitgezet.” Via metingen en onderzoek van watermonsters wordt de voortgang van de afname van de vervuiling in beeld gebracht.  

Langzaam dient de Geul dus weer tot leven worden gewekt, lijkt het. “Het voorjaar, met al zijn nieuw en ontluikend leven, ligt ver achter ons,” geeft Staal de situatie weer. “Hoe lang de problemen blijven? In de loop van volgend jaar moeten er verbeteringen waarneembaar zijn. Samen met het Waterschap en andere terreinbeheerders houden wij de ontwikkelingen bij. Herstel zal zeker komen maar we moeten de natuur eerst zelf zijn gang laten gaan. 30 jaar geleden was de Geul ook immens vervuild. Toen vele malen erger dan nu. Dus heb ik goede hoop dat we hier nu ook goed uit komen. Alleen niet door nu massaal vissen in de Geul uit te zetten.”

Foto Henk Heiligers, Limburgs Landschap